Chuyên mục “Thầy cô nói gì về dạy học trực tuyến?”

3/25/2020 10:13:05 AM
PGS.TS.NGƯT. Nguyễn Hải Thanh: "Học online thời dịch cúm - "dĩ bất biến, ứng vạn biến"

Cái giống corona virus ghê thật, làm bao nhiêu người khốn khó. Đã virus lại còn corona với chẳng corona, hào quang với chẳng hào quang. Cả thế giới đau khổ về nó, để nó sờ đến thì thôi rồi, khác gì như dây với … cúm tàu. Đại dịch cúm làm thế giới vỡ tim, vỡ trận. Nhiều nước đóng cửa biên giới, đóng cửa sân bay, nhiều thành phố bị phong tỏa, bao đau thương chết chóc. May mà dân ta nghe đến cúm tàu thì cũng không lạ gì (dù có biến hóa khôn lường), bảo nhau phòng tránh cẩn thận, chống nó phải coi như chống giặc.

Từ sau Tết, toàn bộ sinh viên của Khoa Quốc tế buộc phải nghỉ học tập trung trên giảng đường. Mới đầu, thày, trò tưởng nhanh chóng được trở lại học trên giảng đường, ai ngờ dịch cúm lây lan lại có vẻ mạnh lên, đến bây giờ sinh viên của Khoa vẫn phải học trực tuyến. Học online, tình hình này còn dài dài đây. Học trực tuyến có nhiều khó khăn so với học trên giảng đường: sinh viên buồn nhớ trường, nhớ bạn, nhớ lớp; không được trao đổi thảo luận tập thể một cách trực tiếp; không được tương tác trực tiếp với thày, cô; trong khi học không nêu được nhiều câu hỏi cá nhân để được thày cô giải đáp mà không làm ảnh hưởng tới các bạn khác (có chăng là trao đổi sau khi buổi học trực tuyến đã kết thúc); cũng có khi có trục trặc kĩ thuật về máy tính, điện, đường truyền… Thôi thì dĩ bất biến ứng vạn biến vậy. 

Bất biến là việc sinh viên phải đảm bảo học theo tiến trình học chương trình đã ghi danh (toàn bộ học bằng tiếng Anh), như Kinh doanh quốc tế, Kế toán – phân tích – kiểm toán, Hệ thống thông tin quản lí, Tin học và kĩ thuật máy tính, Phân tích dữ liệu kinh doanh, Khoa học quản lí, Quản trị khách sạn – thể thao và du lịch hay Chương trình tiếng Anh dự bị. Và đã học là phải có chất lượng như học offline trên giảng đường, hướng tới đạt chuẩn đầu ra của chương trình, của học phần về năng lực, kiến thức, kĩ năng và thái độ.

Ví dụ, các sinh viên theo học học phần Lí thuyết xác suất và thống kê toán (MAT1004), mà tôi đang dạy online, phải đạt được 11 chuẩn đầu ra sau khi học xong học phần. Nói riêng, về kĩ năng, thái độ, có 4 chuẩn đầu ra cụ thể như sau: i) sinh viên nhận thức được sự cần thiết của thống kê và các bước thực hành thống kê đối với các hoạt động thực nghiệm, nghiên cứu, khảo sát trong các lĩnh vực quản trị, kinh doanh và công nghệ; ii) sinh viên sử dụng được các công cụ thống kê (như thống kê mô tả, thống kê suy đoán) hỗ trợ cho các hoạt động thực nghiệm, nghiên cứu, khảo sát và việc đánh giá kết quả đạt được một cách phê phán; iii) sinh viên thực hiện được việc quản trị dữ liệu và phân tích thống kê ở mức độ đơn giản thông qua sử dụng các công cụ thống kê của EXCEL hoặc R và biết cách chú giải kết quả đã đạt được; iv) sinh viên hoàn thiện từ vựng toán học trong tiếng Anh và khả năng trình bày bằng tiếng Anh. 

Thật là phức tạp, khó khăn để đạt được các chuẩn đầu ra về kĩ năng, thái độ khi học online; đấy là còn chưa nói tới các chuẩn đầu ra về kiến thức. Thế thì sinh viên và thày, cô phải cố gắng thôi, học trong điều kiện dịch cúm mà lại, ta cùng chống giặc trên mặt trận học hành. Khoa Quốc tế đã tổ chức tập huấn sử dụng để giúp các thày cô của Khoa sử dụng thành thạo phần mềm Microsoft Office 365 (dịch vụ điện toán đám mây miễn phí cho thày cô và người học, xin cảm ơn rất nhiều!) để thực hiện dạy học trực tuyến. Thày cô đã cung cấp cho sinh viên bài giảng và các tài liệu học tập khác, được upload lên tư liệu dạy và học của lớp học phần trực tuyến, đã đưa ra nhiều chỉ dẫn, hướng dẫn về cách học, cách lưu trữ tài liệu. Các thày cô luôn quan tâm tới sinh viên, theo dõi điểm danh các sinh viên dự học, liên hệ với sinh viên qua mail (tôi đang dùng gmail, miễn phí, xin rất cảm ơn!) để đáp ứng các yêu cầu của sinh viên.

Thế còn các sinh viên thì sao? Các sinh viên cần tự giác học tập theo sự chỉ dẫn của các thày cô: phải ngồi vào học online đúng giờ; chú ý theo dõi bài giảng, ghi chép tóm tắt bài giảng một cách có hiệu quả; nhất là phải chuẩn bị bài đầy đủ trước buổi học mới, bao gồm: đọc lại các slide bài giảng cũ; đọc thêm sách giáo trình khi cần thiết; làm các bài tập và các nhiệm vụ đã được giao về nhà; thực hành thao tác tính toán trên máy tính; đọc các slide bài giảng mới; tra cứu các từ vựng chuyên môn bằng tiếng Anh và các khái niệm qua việc nghiên cứu sách giáo trình, qua mạng internet và trên từ điển online, ví dụ như Cambridge Dictionary Online, cũng như thông qua các nguồn học liệu mở, ví dụ như nguồn học liệu mở của Học viện Công nghệ Massachusetts MIT OpenCourseWare (xin rất cảm ơn!). Đối với những ai biết tiếng Anh, thì việc tìm kiếm tài liệu và học liệu mở bằng tiếng Anh trên mạng internet cũng không có gì là khó khăn.

Chỉ có tự giác học tập thì sinh viên mới có thể học trực tuyến có chất lượng trong thời dịch cúm này. Tự giác học tập là một yếu tố cần thiết nhất để tự học. Tự học là một tiêu chí quan trọng trong triết lí giáo dục hiện đại, học tập suốt đời (lifelong learning), là yếu tố cần thiết nhất đối với con người trưởng thành trong thời kì hội nhập ngày nay. Thế giới thời hội nhập mang lại nhiều cơ hội, nhưng cũng có nhiều thách thức và khó khăn, đôi lúc nguy nan. Chúc các sinh viên và các thày cô của Khoa Quốc tế vượt qua thử thách lần này, đảm bảo dạy và học online có chất lượng. Hi vọng chúng ta sẽ khỏe mạnh và sớm trở lại gặp nhau trên giảng đường.

PS. Trong thời đại dịch cúm, các trường đại học trên thế giới cũng triển khai dạy online. Trong các phút giải lao ngắn ngủi khi học trực tuyến, có thể nghe bài hát I wil survive rất thú vị với ca từ được viết mới và sự trình diễn của giáo sư Michael Bruening, Trường Đại học Khoa học và Công nghệ Missouri.

PGS.TS. NGƯT Nguyễn Hải Thanh 
Giảng viên Bộ môn Khoa học Tự nhiên và Công nghệ

Lên đầu trangLên đầu trang