Áp dụng Chuẩn mực Báo cáo tài chính quốc tế ở Việt Nam: thách thức và cơ hội của sinh viên ngành Kế toán – Phân tích – Kiểm toán

10/11/2019 3:53:18 PM
Chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) là các bộ quy tắc được phát triển và ban hành bởi Hội đồng chuẩn mực kế toán quốc tế (IASB).

Lộ trình áp dụng Chuẩn mực Báo cáo tài chính quốc tế

Chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) là các bộ quy tắc được phát triển và ban hành bởi Hội đồng chuẩn mực kế toán quốc tế (IASB). IFRS được phát triển trên cơ sở Chuẩn mực kế toán quốc tế (IAS) được ban hành từ năm 1973 đến năm 2001 để đảm các Chuẩn mực này phù hợp với tình hình kinh tế và tài chính thay đổi trong những thập niên vừa qua. Hiên nay, đã có 17 IFRS được ban hành (từ IFRS 1 đến IFRS 17) và có 28 IAS còn hiện còn đang có hiệu lực.

IFRS đã được áp dụng tại 144 quốc gia và vùng lãnh thổ. Điều này giúp cho Báo cáo tài chính của các công ty nhất quán, dễ đối chiếu và dễ so sánh, từ đó giúp cho việc phân bổ nguồn lực một cách có hiệu quả trên phạm vi toàn cầu. Tại Việt Nam, Bộ Tài Chính đã triển khai Chiến lược Kế toán – Kiểm toán đến năm 2020, tầm nhìn 2030. Theo đó, việc phát triển và hoàn thiện khuôn khổ pháp lý Chuẩn mực báo cáo tài chính tại Việt Nam là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách cần phải được sớm triển khai để đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế trong giai đoạn mới. Để làm được điều này, Bộ tài chính đang xây dựng đề án đưa IFRS vào Việt Nam. Lộ trình áp dụng IFRS dự kiến như sau:

Giai đoạn 2017 – 2018:
- Tổ chức các hoạt động nghiên cứu, hội thảo lấy ý kiến của các chuyên gia, doanh nghiệp và trường đại học về các nội dung dự thảo IFRS;
- Đào tạo, dịch tài liệu về IFRS;
- Khảo sát sự sẵn sàng áp dụng IFRS tại các đơn vị có lợi ích công chúng;
- Đánh giá tác động của việc áp dụng IFRS và đánh giá sự khác biệt về cơ chế tài chính của Việt Nam với IFRS;
- Lựa chọn một số đơn vị áp dụng thí điểm IFRS.

Giai đoạn 2018 – 2020:
- Lựa chọn một số IFRS (khoản từ 10-20 IFRS) đơn giản phù hợp với điều kiện thực tiễn Việt Nam và công bố tuân thủ, áp dụng đối với tất cả các đơn vị có lợi ích công chúng từ năm 2020;
- Xây dựng hướng dẫn áp dụng IFRS;
- Tiếp tục tuyên truyền, quảng bá, đào tạo IFRS cho các doanh nghiệp, công ty kiểm toán, trường đại học.

Giai đoạn 2020 – 2023:
- Tiếp tục công bố, tuân thủ thêm một số IFRS (dự kiến nâng số lượng IFRS được tuân thủ lên 30 Chuẩn mực);
- Khuyến khích các đơn vị không có lợi ích công chúng, nhưng có đủ điều kiện và mong muốn được lập và trình bày BCTC theo IFRS;
- Tiếp tục xây dựng hướng dẫn áp dụng IFRS;
- Tiếp tục hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc triển khai áp dụng, các trường đại học trong việc đào tạo IFRS.

Giai đoạn 2023 – 2025:
- Tuyên bố tuân thủ hoàn toàn IFRS;
- Tiếp tục hỗ trợ các doanh nghiệp và trường đại học, xây dựng hoàn chỉnh bộ hướng dẫn áp dụng IFRS và sửa đổi, bổ sung, cập nhật hàng năm theo sự thay đổi của quốc tế;
- Bộ tài chính sẽ biên dịch IFRS từ tiếng Anh sang tiếng Việt, để làm căn cứ thực hiện và tạo điều kiện thuận lợi cho mọi đối tượng nghiên cứu, áp dụng.

Những vấn đề đặt ra trong việc dạy và học kế toán

Thứ nhất, IFRS là bộ chuẩn mực còn khá mới mẻ và vẫn đang trong quá trình hoàn thiện và tiếp tục phát triển. Các trường đại học và cao đẳng tại Việt Nam hiện chưa có chương trình đào tạo về IFRS một cách hệ thống. Hàng năm, IASB đều tiến hành xem xét lại các IAS /IFRS để có sự bổ sung, sửa đổi những IAS /IFRS đã được ban hành. Đồng thời, ban hành thêm các IFRS mới nên khi đưa vào giảng dạy cho sinh viên đòi hỏi giảng viên phải liên tục cập nhật và tìm đọc những bổ sung, sửa đổi cũng như các IFRS được ban hành mới. Đây là một thách thức không nhỏ, đối với những giảng viên phải đảm nhận giảng dạy về IFRS.

TS. Nguyễn Thị Kim Oanh chụp ảnh cùng sinh viên trong một hội thảo dành cho sinh viên Kế - Kiểm.

Thứ hai, IFRS là bộ chuẩn mực được thiết kế dựa trên các nguyên tắc, do đó, thách thức cơ bản trong giảng dạy và đào tạo IFRS tại Việt Nam là việc người dạy kế toán cần có kiến thức tốt để giảng dạy IFRS bằng việc sử dụng phương pháp dựa trên các nguyên tắc. Đây là phương pháp nhấn mạnh vào việc giảng dạy các khái niệm cơ bản thay vì các quy tắc hạch toán, giúp cho sinh viên có khả năng phát hiện và tự tìm ra các giải pháp, mà không phải thông qua việc học thuộc lòng.\

Cơ hội cho sinh viên ngành Kế toán – Phân tích – Kiểm toán

Các giáo trình và tài liệu về IFRS bằng Tiếng Anh trong khi các tài liệu bằng tiếng Việt còn ít và không kịp cập nhật với những thay đổi của IASB theo từng quý, từng năm. Trong khi điều này là trở ngại không nhỏ tại các trường đại học khác ở Việt Nam khi muốn đi sâu tìm hiểu về IFRS cũng như các văn bản hướng dẫn liên quan của bộ chuẩn mực này, thì sinh viên Khoa Quốc tế lại có lợi thế về tiếng Anh để có thể chủ động trong việc học, đọc và nghiên cứu các tài liệu liên quan đến IFRS. Vì thế, các bạn sinh viên cần tận dụng các lợi thế của mình để trở nên cạnh tranh hơn trên thị trường lao động trong tương lai khi IFRS được chính thực áp dụng tại Việt Nam.

TS. Nguyễn Thị Kim Oanh
Phó Chủ nhiệm Bộ môn Khoa học xã hội, Kinh tế và Quản lý

 

Các tin mới cập nhật
Lên đầu trangLên đầu trang